Γκιζάνι Έργο Life-Φύση Κέντρα Ενημέρωσης Έργο Γαδουράς Παιχνίδι
 
Έρευνα Πεδίου Κατανομή Βιολογία Γενετική Απειλές Μέτρα Προστασίας Βιβλιογραφία

 

Κύριες απειλές

Το γκιζάνι απειλείται από την επεκτεινόμενη τα τελευταία χρόνια περιβαλλοντική υποβάθμιση, η οποία οφείλεται στο συνδυασμό φυσικών και ανθρωπογενών παραγόντων.

Πιο συγκεκριμένα, η κυριότερη απειλή για το γκιζάνι είναι η έλλειψη νερού που οφείλεται στο συνδυασμό της ξηρασίας και της υπεράντλησης νερού κατά την καλοκαιρινή περίοδο.

Η ξηρασία είναι αποτέλεσμα του ξηρού κλίματος με τις περιορισμένες βροχοπτώσεις. Ακόμη όμως και όταν βρέχει, οι απότομες πλαγιές των βουνών προκαλούν έντονη ροή του επιφανειακού νερού με αποτέλεσμα ο εμπλουτισμός των υπόγειων νερών να είναι περιορισμένος. Επιπρόσθετα, επειδή μεγάλο μέρος των δασών της Ρόδου έχει καταστραφεί στο παρελθόν από πυρκαγιές, έχει αυξηθεί κατά πολύ η διάβρωση των εδαφών, μειώνοντας έτσι τη φυσική δυνατότητα συγκράτησης του νερού για τον εμπλουτισμό του υπόγειου υδροφορέα.

Τα τελευταία χρόνια σημαντική υποβάθμιση των εσωτερικών νερών του νησιού και συνεπώς των βιοτόπων του γκιζανιού έχει προκληθεί από ανθρωπογενείς παρεμβάσεις. Η έντονη τουριστική ανάπτυξη αύξησε κατακόρυφα την κατανάλωση νερού στο νησί (το νησί δέχθηκε 230.000 τουρίστες το 1970 και περισσότερους από 1.000.000 το 1990). Σε μεγάλο επίσης βαθμό αυξήθηκε και η οικιακή κατανάλωση νερού (70 λίτρα την ημέρα το 1970 και περισσότερα από 150 λίτρα την ημέρα το 1994). Τα παραπάνω, σε συνδυασμό με το νερό που χρησιμοποιείται για αρδευτικούς σκοπούς (συχνά ανεξέλεγκτα), συντελούν στην υπεράντληση των υδάτινων πόρων και στην εποχιακή αποξήρανση του μεγαλύτερου μέρους των υδάτινων συστημάτων του νησιού.

 

Οι βιότοποι του γκιζανιού απειλούνται επίσης από τα σκουπίδια και τα μπάζα που ρίχνονται στις όχθες και αλλοιώνουν τη φυσική ροή του νερού, αλλά και από την εκσκαφή της κοίτης των ρεμάτων για τη συλλογή αμμοχάλικου. Στα περισσότερα ρέματα του νησιού δεν υφίσταται ιδιαίτερη ρύπανση, καθώς οι παρόχθιες καλλιέργειες είναι περιορισμένες και τα οικιακά απόβλητα των παρακείμενων χωριών διοχετεύονται σε απορροφητικούς βόθρους.

 

Ως αποτέλεσμα του κλίματος, της γεωμορφολογίας και των ανθρωπογενών επιδράσεων, κατά τη διάρκεια των βροχερών χειμώνων τα ρέματα του νησιού συχνά μεταβάλλονται σε ορμητικούς χειμάρρους, ενώ κατά τη διάρκεια των παρατεταμένων ξηρών καλοκαιριών διατηρούν νερό μόνο σε λίγα σημεία της κοίτης τους.

Ουσιαστικά, στην περίπτωση του γκιζανιού, το μέγεθος του κάθε πληθυσμού του καθορίζεται από την ποσότητα νερού που είναι διαθέσιμη σε κάθε χρονική στιγμή στο κάθε ρέμα του νησιού. Το μέγεθος των πληθυσμών μειώνεται δραστικά κατά την ξηρή περίοδο του έτους. Τα άτομα που επιβιώνουν αναπαράγονται μαζικά την επόμενη άνοιξη και έτσι συνήθως ο πληθυσμός αποκαθίσταται αριθμητικά στις αρχές του καλοκαιριού. Όμως, οι μαζικοί θάνατοι ψαριών το καλοκαίρι οδηγούν σε δραστική εποχιακή μείωση του μεγέθους των πληθυσμών, γεγονός που έχει ως συνέπεια την ελάττωση της γενετικής ποικιλομορφίας τους.

Η ελάττωση της γενετικής ποικιλομορφίας αποτελεί σημαντική απειλή για έναν πληθυσμό, καθώς μπορεί να τον οδηγήσει σε γενετική κατάρρευση και πλήρη εξαφάνιση.

 

αρχική σελίδα
επιστροφή

Η κατάσταση των πληθυσμών γκιζανιού και οι κύριες απειλές για τον κάθε πληθυσμό.

 

Περιεχόμενα | Επικοινωνία | Πνευματικά Δικαιώματα | Συντελεστές

αρχή σελίδας

English Italiano